Spadkodawca może swobodnie rozporządzić majątkiem w testamencie, ale polskie prawo chroni najbliższych członków rodziny. Taką ochroną jest zachowek, czyli roszczenie o zapłatę określonej sumy pieniężnej, gdy ktoś został pominięty w testamencie lub dostał mniej, niż mu się należało.
Komu przysługuje zachowek
O zachowek mogą ubiegać się zstępni spadkodawcy (dzieci, wnuki), małżonek oraz rodzice, ale tylko wtedy, gdy byliby powołani do spadku z ustawy. Znaczenie ma więc zarówno treść testamentu, jak i krąg osób, które dziedziczyłyby bez niego.
Jak wysoki jest zachowek
Co do zasady zachowek stanowi połowę wartości udziału, który przypadałby danej osobie przy dziedziczeniu ustawowym. W szczególnych sytuacjach, na przykład gdy uprawniony jest trwale niezdolny do pracy lub jest małoletni, jest to dwie trzecie wartości udziału. Do obliczeń uwzględnia się także m.in. niektóre darowizny dokonane przez spadkodawcę.
Pilnuj terminów
Roszczenia o zachowek ulegają przedawnieniu, dlatego nie warto zwlekać. Warto jak najszybciej zebrać dokumenty dotyczące spadku i skonsultować się z prawnikiem, który oceni szanse i pomoże wybrać między rozmowami z pozostałymi spadkobiercami a skierowaniem sprawy do sądu.
Najczęstsze sporne kwestie
Spory dotyczą zwykle wyceny majątku, uwzględnienia darowizn oraz tego, kto jest zobowiązany do zapłaty. Rzetelna analiza dokumentów na początku sprawy często pozwala uniknąć kosztownych błędów.
Wpis ma charakter ogólny i nie stanowi porady prawnej. Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny.
